SvijetVijesti

Rekao je da “RS može biti nezavisna”, a onda je uslijedilo žestoko spuštanje na zemlju!

Ni nakon krvave lekcije devedestih i gubitka dijela teritorija, Srbija i dalje ne odustaje od pretenzija prema BiH.

Bosna i Hercegovina ponovo se nalazi pod otvorenim i agresivnim atacima susjeda, sve uz otvoreno iskazivanje otvorenih pretenzija ka pripajanju dijela njene teritorije, tačnije Republike Srpske.

Milorad Dodik tako već godinama otvoreno najavljuje nezavisnost Republike Srpske kao svoj željeni cilj te tvrdi da za njegovu realizaciju čeka samo pogodan međunarodni trenutak. Ministar vanjskih poslova Srbije Ivica Dačić javno poručuje da Republika Srpska može da bude nezavisna i da je to “veći i nacionalni državni interes od Kosova”.

Pregovore sa Kosovom i pojavu ideja o teritorijalnom razgraničenju (tako da srpske općine sa sjevera Kosova pripadnu Srbiju, a albanske s juga Srbije Kosovu), Srbija je iskoristila da u cijelu jednačinu uključi i pitanje RS kao sredstva za trgovinu koja se svodi na: priznat ćemo Kosovo u zamjenu za Republisku Srpsku.

Ideju o dobijanju RS-a za Kosovo, iako doduše u svom stilu perfidno i između redova, na jučerašnjem sastanku lidera Zapadnog Balkana s najmoćnijim ljudima EU Angelom Merkel i Emmanuelom Macronom, spomenuo je i predsjednik Srbije Aleksandar Vučić. Iako je formalno istakao da poštuje teritorijalni integritet i cjelovitost BiH, Vučić je uz to kao dio odgovora predsjedavajućem VM BiH Denisu Zvizdiću i cinično poručio da: “Ako je mislio da nema prekrajanja granica u smislu da je Kosovo nezavisna država, čudan mu neki princip, da ima prekrajanja granica Srbiji, a nema drugima”.

Drugim riječima, ako su nama s Kosovom prekrojili granica, onda ne možete ni vi očekivati da BiH ima pravo na cjelovitost i da se ne postavi pitanje RS-a.

Ipak, Vučić je na sastanku doživio hladan tuš. Macron i Merkel na kraju sastanka su zaključili da je iz svega jasno da se moraju odbraniti multietničke zemlje na zapadnom Balkanu i da se ne smiju crtati etničke granice.

Ovo ne treba da iznenadi i najpovršnije poznavaoce međunarodnog prava. Naime, Njemačka, Francuska kao i većina evropskih država potpisnice su Helsinškog sporazuma iz 1975. kojim je priznata nepovredivost granica nakon Drugog svjetskog rata u Evropi, a 35 država potpisnica se obavezalo da će poštovati ljudska prava i temeljne slobode te da će surađivati na ekonomskim, naučnim, humanitarnom i drugim područjima.

Mimo Balkana, zapravo cijela Evropa ima činjenicu da se većina državnih granica ne poklapa sa etničkim. Stoga je odlučeno da u cilju mira i stabilnosti u Evropi nema promjene granica, osim u slučaju obostranog konenzusa svih strana u jednoj državi o pravu na otcjepljenje (kao što je slučaj sa Škotskom u Velikoj Britaniji).

Sve drugo bi bilo otvaranje “pandorine kutije” koja bi zaprijetila da u Evropi zapali iskru starih etničkih sukoba, ratova i mržnje.

Ove činjenice pak izgleda da još uvijek nisu svjesni u Srbiji. I pored krvavih ratova u devedesetim godinama, Srbija i dalje ne odustaje od svojih velikodržavnih ideja o proširenju preko Drine. Kao moralnu legitimaciju ovaj put koriste nezavisnost Kosova, tvrdeći da je njim zapravo napravljen presedan kojim je prekršeno međunarodno pravo i da principi o nepovredivosti granica više ne važe.

Ono što međutim srpski poliitčari i intelektualci zaboravljaju napomenuti je da nezavisnost Kosova nije posljedica međunarodnog siledžijstva nad međunarodnim pravom, nego srbijanskog ratnog siledžijstva devedesetih.

Naime, odbijanje zahtjeva zapadnih zemalja na čelu sa SAD-om tokom pregovora u Rambujeu da se Kosovu vrati prethodno jednostrano ukinuta autonomija u okviru Srbije, što je bilo praćeno i etničkim čišćenjem albanskog stanovništva, dovela je do zapadne intervencije i nakon vojnog poraza, godinama kasnije, priznavanja nezavisnosti Kosova. Dakle, nezavisnost je nastala kao rezultat odbijanja svih mirnih i pravnih rješenja za Kosovo od strane Srbije.

S druge strane Republika Srpska nastaje kao rezultat iste te velikosrpske Miloševićeve politike osvajanja i nasilja devedesetih, gdje se kao ratni rezultat ugradila u politički sistem BiH.

Međutim, ona po Ustavu niti ima pravo na otcjepljenje niti je bošnjačka strana s druge strane i na koji način pokušala vršiti pravno, političko, ne daj Bože fizičko nasilje nad dijelom svoje teritorije kao što je to nekoć Srbija činila s Kosovom.

Stoga je jučerašnji šamar Merkel i Macrona Vučića bio dobar znak koji pokazuje da EU neće podržati bilo kakav pokušaj etničkih korekcija granica na Zapadnom Balkanu.

No nažalost, pokazuje i da Srbija još uvijek ne odustaje od svojih velikodržavnih planova te da mnogi dijelovi srpske političke i intelektualne elite i dalje nastavljaju vjerovati da nasiljem, barem pravnim i političkim, mogu ostvariti svoj velikodržavni san, uprkos krvavoj lekciji iz devedesetih iz kojih su izašli kao jedina republika s umanjenom teritorijom.

Slični članci

Close